Ürün Genel Bakışı
Fonksiyonel Tanım
LB6-35 ve LABN6-35 serisi akım transformatörleri, 35 kV AC güç sistemlerinde hassas akım ölçümü, enerji sayaçlaması ve röle koruma uygulamaları için tasarlanmış, dış mekânda kullanıma uygun, tamamen sızdırmaz yağlı-kağıt izoleli elektromanyetik cihazlardır. Bu transformatörler, 50 Hz veya 60 Hz nominal frekanslarda çalışır ve elektromanyetik indüksiyon prensibine göre primer akımla orantılı, galvanik olarak izole edilmiş sekonder akım sinyalleri sağlar. Yağlı-kağıt izolasyon yapısı, orta gerilimli dış mekân tesisatlarında sağlam dielektrik performans ve hava şartlarına dayanıklılık sunar.
Temel Değerler Özeti
| Öğe | Spesifikasyon (sipariş/nameplate’e göre) |
|---|---|
| Sistem gerilim sınıfı | 35 kV sınıfı (dış mekân dağıtım ve trafo merkezi uygulamaları) |
| Adlandırılmış frekans | 50 Hz veya 60 Hz |
| Adlandırılmış sekonder akım | 5 A |
| Hassasiyet sınıfları | Belirtilen sayaçlama ve/veya koruma çekirdekleri (örn. 0.2 / 0.5, 10P10, 10P20) |
| Adlandırılmış yük (burden) | Çekirdek/sargı başına belirtilen değer (VA): Tipik olarak 30 VA / 40 VA |
| Yük güç faktörü | cosφ = 0.8 (geri fazlı), proje standardı tarafından başka şekilde belirtilmediği sürece |
| Hassasiyet sınır faktörü (ALF) | Siparişe göre belirlenen koruma hassasiyet sınır faktörü (tipik olarak 10P10, 10P20) |
| Kısa devre dayanımı | Birincil akım değerine göre belirlenen Ith (1 sn) ve Idyn (tepe) |
| İzolasyon seviyesi | 40.5 / 95 / 185 kV (Um / LIWL / ACWL) |
| İzolasyon mesafesi (creepage distance) | Standart: ≥735 mm; W2 tipi: ≥1100 mm (kirlilik sınıfı II veya III) |
| Uygulanabilir standartlar | IEC 61869-1 / IEC 61869-2; GB/T 20840.1 / 20840.2; GB 1208-1997 |
| Model varyantları | LB6-35 / LABN6-35 |
Ürün Görselleri
Çalışma Prensibi
Faraday’ın elektromanyetik indüksiyon yasasına göre çalışan transformatör, primer iletkenin içinden geçtiği toroidal manyetik bir çekirdeğe ve bu çekirdeğin etrafına sarılmış sekonder sargılara sahiptir. Primer akımın oluşturduğu manyetik akı, sekonder sargıda orantılı bir gerilim indükler ve bağlı yüke standartlaştırılmış 5 A çıkış akımı sağlar. Yağlı-kağıt izolasyon sistemi, dış mekândaki orta gerilim uygulamalarında termal soğutma ve artırılmış dielektrik dayanım sağlar.
Sistem Uygulama Konumu
- Orta Gerilim Dağıtımı: 35 kV şalt ekipmanları, dağıtım trafo merkezleri ve dış hat tesisatları
- Enerji Sayaçlaması: Enerji şirketleri ve endüstriyel tesisler için gelir sınıfında elektrik ölçüm sistemleri
- Koruma Devreleri: 35 kV şebekelerinde aşırı akım, diferansiyel ve mesafe koruma şemaları
- SCADA Entegrasyonu: Güç dağıtımının izlenmesi için gözetim kontrolü ve veri toplama sistemleri
Yapısal Form Genel Bakışı
Tamamen sızdırmaz yağ tankı tasarımına sahip yağlı tip yapısı, dış mekân koşullarında üstün izolasyon performansı, termal kararlılık ve uzun ömürlü güvenilirlik sağlar. Yağlı-kağıt izolasyon sistemi, nemi ortadan kaldırmak ve tutarlı dielektrik özellikler sağlamak amacıyla vakumda kurutma ve yağ emdirme işlemlerinden geçirilir. Dış tank, montaj gereksinimlerine göre malzeme ve boyut açısından özelleştirilebilir. Direk tipi montaj konfigürasyonu sağla
Model Tanımı
Model Kodu Açıklaması
LB6-35:
- L — Akım transformatörü (CT)
- B — Koruma konfigürasyonu mevcuttur (ölçüm/koruma uygulaması)
- 6 — Tasarım seri kodu
- 35 — Gerilim sınıfı (kV)
LABN6-35:
- L — Akım transformatörü (CT)
- A — Dış mekân kurulum tipi
- B — Koruma konfigürasyonu mevcuttur
- N — İç yapı tanımlayıcısı
- 6 — Tasarım seri kodu
- 35 — Gerilim sınıfı (kV)
Varyant Farklılıkları
LB6-35 ve LABN6-35 modelleri, aynı dönüştürme oranı, doğruluk sınıfları, yük değerleri (burden) ve Ith/Idyn akım değerleri ile belirtildiklerinde elektriksel olarak eşdeğerdir. İki model arasındaki farklılıklar öncelikle iç yapı detayları ve özel uygulama gereksinimleriyle ilgilidir. Her iki model de, aynı elektriksel özelliklerle sipariş edildiğinde özdeş ölçüm ve koruma performansı sağlar.
Hizmet Koşulları
LB6-35 ve LABN6-35 serisi akım transformatörleri, orta gerilimli güç sistemlerinde normal hizmet koşullarında dış mekânda çalışmak üzere tasarlanmıştır.
- Kurulum ortamı: Dış mekân kurulumu
- İrtifa: Deniz seviyesinden ≤1000 m (daha yüksek irtifalarda mühendislik onayı ve teknik özellik ayarlaması gereklidir)
- Çevre sıcaklığı: −25 °C ila +40 °C
- Kirlilik sınıfı: Belirtilen şekilde II. veya III. sınıf (buna karşılık gelen kaçak yol mesafesi seçimi yapılmalıdır)
- Çevresel koşullar: Normal atmosferik koşullara sahip dış mekânlara uygundur; aşındırıcı gazlar, patlayıcı ortamlar veya şiddetli mekanik titreşim bulunmamalıdır
Yapı
Yapı Tasarımı
- Gövde: Dış mekâna montaj için direk tipi destek yapısı
- Yalıtım: Tamamen sızdırmaz yağ-kağıt yalıtım sistemi
- Çekirdek: Halka (toroidal) manyetik çekirdek tasarımı
- Yağ tankı: Tamamen sızdırmaz tank yapısı, vakumda kurutulmuş ve yağla emdirilmiştir
- Hava koşullarına dayanıklılık: Uzun süreli dış mekân kullanımına uygun, korozyona karşı dayanıklı dış tank tasarımı
- Özelleştirme: Yağ tankı boyutları ve malzemeleri, montaj gereksinimlerine göre özelleştirilebilir
Yağ-kağıt yalıtımı, stabil dielektrik özellikler, termal dağılım ve nem girişine karşı direnç sağlar. Vakumda kurutma ve yağla emdirme işlemleri, içerdeki nemi ve hava boşluklarını tamamen ortadan kaldırarak, transformatörün ömrü boyunca yağın bozulmasını ve yalıtım arızalarını önler.
Sargılar ve Terminal İşaretlemesi
- Birincil terminaller: P1 / P2
- İkincil terminaller (Ölçüm çekirdeği): 1S1 / 1S2
- İkincil terminaller (Koruma çekirdeği 1): 2S1 / 2S2
- İkincil terminaller (Koruma çekirdeği 2): 3S1 / 3S2 (uygulanabilir olduğunda)
Terminal işaretlemeleri, IEC 61869-2 ve GB/T 20840.2 standartlarına uygun akım transformatörü (CT) polarite kurallarına göre yapılmıştır. Normal çalışma şartlarında, referans akım yönü P1’den P2’ye doğrudur. Doğru terminal tanımlamasına dikkat edilerek ölçüm hassasiyeti ve koruma rölesi koordinasyonunun sağlanması gerekir.
Teknik Veriler
Bu bölüm, 35 kV sınıfı AC sistemlerde (50 Hz veya 60 Hz) kullanılan LB6-35 / LABN6-35 serisi dış mekân tipi yağlı akım transformatörleri için seçim odaklı teknik verileri içermektedir. Aşağıda gösterilen veriler, anma primer akımı, doğruluk sınıfı kombinasyonları, anma yükleri ve kısa devre dayanım kapasitesinin ön seçimi amacıyla hazırlanmıştır.
Tanımlar: Doğruluk sınıfı kombinasyonu, tek bir akım transformatöründe (CT) bulunan ölçüm/koruma çekirdeklerini belirtir (çok çekirdekli yapı standarttır). Anma çıkış gücü (VA), her ikincil çekirdek için ayrı ayrı belirtilir. Ith, anma kısa süreli termik akımıdır (1 saniye süresi için). Idyn, anma dinamik akımıdır (tepe değeri).
Notasyon: Ith, kA cinsinden (1 saniye), Idyn ise kA cinsinden (tepe değeri) ifade edilir. Kabul işlemi, etiket değerlerine ve fabrika test raporunun sipariş edilen spesifikasyona uygunluğuna göre yapılacaktır.
Veri Referansı
| Anma Primer Akımı (A) |
Doğruluk Sınıfı Kombinasyonu |
Anma Çıkış Gücü (VA) |
10P Sınıfı ALF |
Kısa Süreli Termik Akım Ith (kA, 1s) |
Anma Dinamik Akım Idyn (kA, tepe) |
|||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 5 | 0.5/10P1/10P2 0.2/10P1/10P2 |
30 | 40 | 40 | 30 | 20 | 0.5 | 1.28 |
| 10 | 1 | 2.55 | ||||||
| 15 | 1.5 | 3.83 | ||||||
| 20 | 2 | 5.1 | ||||||
| 30 | 3 | 7.65 | ||||||
| 40 | 4 | 10.2 | ||||||
| 50 | 5 | 12.75 | ||||||
| 75 | 7.5 | 19.13 | ||||||
| 100 | 10 | 25.5 | ||||||
| 150 | 15 | 38.3 | ||||||
| 200 | 20 | 51 | ||||||
| 300 | 30 | 76.5 | ||||||
| 400~2000 | 40 | 102 | ||||||
Standartlar ve Normatif Referanslar
| Standard | Başlık | Uygulama |
|---|---|---|
| IEC 61869-1 | Enstrümantasyon Transformatörleri – Bölüm 1: Genel Gereksinimler | Genel gereksinimler |
| IEC 61869-2 | Enstrümantasyon Transformatörleri – Bölüm 2: Akım Transformatörleri için Ek Gereksinimler | CT’ye özel gereksinimler |
| GB/T 20840.1 | Enstrümantasyon Transformatörleri – Bölüm 1: Genel Gereksinimler | Ulusal standard (IEC 61869 çerçevesiyle uyumludur) |
| GB/T 20840.2 | Enstrümantasyon Transformatörleri – Bölüm 2: Akım Transformatörleri | Ulusal CT gereksinimleri (IEC 61869-2 ile uyumludur) |
| GB 1208-1997 | Akım Transformatörleri | Proje tarafından belirtilen durumlarda geçerli ulusal CT standardı |
| DL/T 866 | Akım ve Gerilim Transformatörleri için Teknik Şartnameler | Enerji dağıtım şirketlerinin teknik şartnamesi (Çin |
Kurulum ve Boyutlar
- Dış hat boyutları ve montaj detayları, boyut çizimlerinde verilmiştir.
- Transformatör, kararlı bir temel veya destek yapısına, belirlenmiş sabitleme delikleri kullanılarak güvenli şekilde monte edilmelidir.
- Birincil iletken bağlantısı, kurulum konfigürasyonuna bağlı olarak bara geçişi (busbar pass-through) veya cıvatalı terminaller aracılığıyla yapılabilir.
- Yalıtım koordinasyonu, ısı dağılımı ve bakım erişimi için yeterli açıklık bırakılmalıdır.
- İlgili standart ve yerel yönetmeliklerde belirtilen minimum elektriksel açıklıklara uyulmalıdır.
Dış Hatlar ve Fiziksel Boyutlar
| Anma Birincil Akımı (A) |
Taban Boyutu B (mm) |
Yükseklik h (mm) |
Toplam Yükseklik H (mm) |
Yağ Ağırlığı (kg) |
Toplam Ağırlık (kg) |
|---|---|---|---|---|---|
| 5 – 75 | 508 | 1315 | 1475 | 25 | 160 |
| 100 – 600 | 508 | 1315 | 1475 | 25 | 160 |
| 750 – 1000 | 548 | 1315 | 1475 | 29 | 190 |
| 1200 – 1500 | 588 | 1315 | 1475 | 29 | 190 |
| 2000 | 658 | 1335 | 1495 | 32 | 205 |
Güvenlik Notları
- Transformatör enerjiliyken ikincil devre asla açık bırakılmamalıdır; aksi takdirde ikincil terminaller arasında tehlikeli yüksek gerilim oluşabilir.
- Denetim veya bakım sırasında, herhangi bir enstrüman ya da koruma rölesinin bağlantısı kesilmeden önce ikincil devre kısa devre edilmelidir.
- İkincil devrenin bir noktası, ilgili standartlar ve yerel dağıtım şirketi uygulamalarına uygun olarak güvenilir şekilde topraklanmalıdır.
- Tüm kurulum ve bakım çalışmaları, yerel elektrik güvenlik yönetmelikleri ve trafo merkezi işletme prosedürlerine uygun olarak gerçekleştirilmelidir.
- Yağ seviyesi kontrolü ve periyodik bakım, üretici önerileri ve dağıtım şirketi bakım programlarına göre yapılmalıdır.
Sipariş Bilgileri
Bir sipariş verilirken, gerekli konfigürasyon yerel şebeke gereksinimlerine, geçerli standartlara ve proje teknik şartnamesine göre belirtilmelidir. Teknik onay ve üretim için aşağıdaki parametreler net bir şekilde belirtilmelidir:
- Model seçimi: LB6-35 veya LABN6-35
- Anma primer akımı / dönüştürme oranı
- Anma sekonder akımı: 5 A (standart)
- Uygulama ve doğruluk gereksinimleri: Ölçüm ve/veya koruma doğruluk sınıfı kombinasyonu (örn., 0.2 / 10P10 / 10P20)
- Anma yükü (VA): Her sekonder çekirdek/sargı için
- Kısa devre dayanım gereksinimleri: Sistem arıza seviyesine göre Ith (1 s) ve Idyn (tepe)
- Yalıtım seviyesi: Standart 40,5 / 95 / 185 kV veya gerektiği gibi
- Kirlilik sınıfı: Seviye II veya Seviye III (kaçak yolu mesafesi gereksinimini belirler)
- Özelleştirme gereksinimleri: Uygulanabilir ise tank boyutları, malzeme özellikleri veya montaj konfigürasyonu
Nasıl seçim yapılır
- Besleme hattı/yük değerine ve beklenen çalışma aralığına göre anma primer akımını (Ip) belirleyin.
- Ölçüm ve/veya koruma doğruluk gereksinimlerini seçin (örn., ölçüm için 0.2 veya 0.5; koruma için 10P10 veya 10P20).
- Bağlı sayaçlar/röleler ve kablo kayıplarına göre her sekonder devresi için anma yükünü (VA) onaylayın.
- Kurulum noktasındaki sistem kısa devre akımına karşı kısa devre dayanım kapasitesini (Ith/Idyn) doğrulayın.
- Kurulum ortamına ve yerel standartlara göre yalıtım seviyesini ve kirlilik sınıfını onaylayın.
Yerel dağıtım şirketi veya proje gereksinimleri söz konusuysa (örneğin özel terminal düzeni, dokümantasyon dili, istenen sertifikalar veya özel çevresel koşullar), bunlar sipariş aşamasında belirtilmelidir. Özel konfigürasyonlar, üretimden önce teknik anlaşma ve nihai veri sayfası ile onaylanmalıdır.